Bảo tàng tỉnh Ninh Bình tiếp nhận hiện vật “Hộp cói Chim Hạc”của Nghệ nhân Ưu tú Nguyễn Ngọc Thạch

Nghệ nhân Ưu tú Nguyễn Ngọc Thạch, sinh năm 1956, hiện thường trú tại xã Phát Diệm, tỉnh Ninh Bình. Với hơn 40 năm gắn bó cùng nghề cói, ông luôn miệt mài nghiên cứu, tìm tòi, sáng tạo, tham gia nhiều hội chợ, triển lãm thủ công mỹ nghệ trong và ngoài tỉnh. Nhiều sản phẩm của ông không chỉ được đánh giá cao về tính thẩm mỹ, chất lượng mà còn giành được các giải thưởng quan trọng, góp phần khẳng định thương hiệu và vị thế của nghề cói Ninh Bình như: “Mũ bẹ ngô”- Sản phẩm Công nghiệp Nông thôn tiêu biểu tỉnh Ninh Bình (2014); “Bộ giỏ xách nội trợ xanh” và “Sản phẩm bao bì” - Giải Khuyến khích Hội thi Sản phẩm Thủ công Mỹ nghệ Việt Nam, do Bộ Nông nghiệp & Phát triển Nông thôn tổ chức (2020),..

Không chỉ dừng lại ở việc chế tác mẫu sản phẩm, ông còn tích cực truyền dạy kinh nghiệm, kỹ thuật cho thế hệ trẻ, khích lệ nhiều người dân địa phương gắn bó với nghề, qua đó tạo việc làm, nâng cao thu nhập và giữ gìn bản sắc văn hóa địa phương. Năm 2014, ông được phong tặng danh hiệu “Nghệ nhân” và đến năm 2025 tiếp tục được Nhà nước vinh danh với danh hiệu cao quý “Nghệ nhân Ưu tú” - đánh dấu sự ghi nhận xứng đáng cho những đóng góp bền bỉ, tâm huyết của ông đối với sự nghiệp bảo tồn và phát triển nghề cói Ninh Bình.

Đặc biệt, với sự sáng tạo trong việc kết hợp hoa văn trống đồng cùng đường nét tinh xảo và màu sắc hài hòa, sản phẩm “Hộp cói Chim Hạc” đã vinh dự đạt Giải Đặc biệt Cuộc thi “Sản phẩm Thủ công Mỹ nghệ tỉnh Ninh Bình” (2025) do Sở Công thương tổ chức.

Tháng 9/2025, tại Triển lãm thành tựu đất nước “80 năm Hành trình Độc lập - Tự do - Hạnh phúc”, tổ chức tại Hà Nội, Nghệ nhân ưu tú Nguyễn Ngọc Thạch đã trực tiếp tham gia trình diễn nghề cói truyền thống; đồng thời, sản phẩm này cũng vinh dự được lựa chọn trưng bày tại gian hàng Thủ công Mỹ nghệ của Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn. Đây không chỉ là sự khẳng định giá trị nghệ thuật và tính sáng tạo của tác phẩm, mà còn là minh chứng cho sức sống bền bỉ của nghề cói truyền thống Ninh Bình trong dòng chảy văn hóa đương đại. Sự hiện diện của “Hộp cói Chim Hạc” tại một sự kiện tầm vóc quốc gia đã góp phần quảng bá hình ảnh quê hương, lan tỏa tinh hoa nghề thủ công mỹ nghệ Việt Nam đến đông đảo công chúng và bạn bè quốc tế.

Việc hiến tặng hiện vật “Hộp cói Chim Hạc” của Nghệ nhân Ưu tú Nguyễn Ngọc Thạch không chỉ góp phần làm phong phú sưu tập thủ công mỹ nghệ của Bảo tàng tỉnh Ninh Bình, mà còn mang ý nghĩa thiết thực trong việc bảo tồn, phát huy giá trị nghề truyền thống và giáo dục thế hệ trẻ về tinh hoa văn hóa quê hương. Những sản phẩm này không chỉ khẳng định bản sắc văn hóa dân tộc, góp phần quảng bá hình ảnh địa phương với bạn bè trong và ngoài nước, mà còn mở ra cơ hội phát triển kinh tế, thúc đẩy du lịch, tạo sinh kế bền vững cho cộng đồng làng nghề truyền thống.

Nghệ nhân Nguyễn Ngọc Thạch tại lễ trao giải Hội thi Sản phẩm Thủ công Mỹ nghệ Việt Nam do Bộ NN&PTNT tổ chức, năm 2022.

Tác giả: Mai Thị Phượng

Phòng Sưu tầm - Trưng bày